Erken Emeklilik İçin 1 Günlük Hizmet Tespit Davası’nda işverenin davalı olarak gösterilme zorunluluğunun bulunmamaktadır.

Özet: Erken Emeklilik İçin 1 Günlük Hizmet Tespit Davası’nda işverenin davalı olarak gösterilme zorunluluğunun bulunmamaktadır. Bu dava, bütün SGK Başkanlığı merkezlerinin bulunduğu yer mahkemelerinde açılabilir.  

İzmir BAM – 10. Hukuk Dairesi Esas No.: 2017/2402 Karar No.: 2017/1585 

Karar tarihi: 01.12.2017

DAVANIN KONUSU: Tespit

Muğla 1. Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi’nden verilen hükmün, istinaf başvurusu yoluyla incelenmesi davacı Avukatı tarafından istenilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuluşup düşünüldü.

İSTEM: Davacı vekili, müvekkilinin davalı işyerinde 09.09.1987 tarihi itibariyle 1 gün çalıştığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

YANIT: Davalı Kurum vekili, davacının fiilen çalışıp çalışmadığının araştırılması gerektiğini, Kurumun davalı sıfatından çıkartılarak fer’i müdahil olması gerektiğini beyanla davanın reddini talep etmiştir.

Davalı vekili, yetki itirazında bulunduklarını, yetkili mahkemenin Ankara Mahkemeleri olduğunu, hak düşürücü sürenin dolduğunu beyanla davanın reddini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: Mahkemece yapılan yargılama sonunda “Davacı vekilinin açmış olduğu davada davacının işini yaptığı yer ve davalı işverenin ikametgahı Ankara Yargı Çevresi içerisinde bulunduğundan davaya bakmaya Yetkili Mahkeme Ankara İş Mahkemesi olduğundan Mahkememizin YETKİSİZLİĞİNE; 2- Yetkisizlik kararının kesinleşmesinden sonra süresi içerisinde başvuru olması halinde dosyanın Yetkili ve Görevli Ankara İş Mahkemesi’ne gönderilmesine” karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ: İstinaf kanun yoluna başvuran davacı vekili, Muğla 1.Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi’nin yetkisiz olduğuna ilişkin kararının ortadan kaldırılmasını istemiştir.

GEREKÇE: HMK 353. Maddesinde, “(1) Ön inceleme sonunda dosyada eksiklik bulunmadığı anlaşılırsa;

a) Aşağıdaki durumlarda bölge adliye mahkemesi, esası incelemeden kararın kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye veya kendi yargı çevresinde uygun göreceği başka bir yer mahkemesine ya da görevli ve yetkili mahkemeye gönderilmesine duruşma yapmadan kesin olarak karar verir…

3) Mahkemenin görevli ve yetkili olmasına rağmen görevsizlik veya yetkisizlik kararı vermiş olması veya mahkemenin görevli ya da yetkili olmamasına rağmen davaya bakmış bulunması…” düzenlemesine yer verilmiştir.

Sigortalılık başlangıç tarihinin tespitine ilişkin davaların niteliğini belirten Yargıtay 10 Hukuk Dairesi’nin 23.03.2015 tarih, 2015/2251 E, 2015/5376 K. sayılı kararında, bu tür davaların “…506 sayılı Kanun’un 79/10. veya 5510 sayılı Kanun’un 86/9. maddelerine dayalı hizmet akdine tabi çalışmaları nedeniyle zorunlu sigortalılık sürelerinin tespiti niteliğinde olmayıp, işverence yasal süresinde verilmekle zorunlu sigortalılık tescilinin dayanağını oluşturan bildirgede işe giriş günü olarak yazılı tarihin kabul edilmemesi yönündeki Kurum işleminin iptali ile anılan 1 günlük çalışma süresinin geçerliliğinin tespiti niteliğinde olduğundan ve özellikle bu tür uyuşmazlıklarda işverenin taraf olarak yer alması zorunluluğu da bulunmadığından, 5521 sayılı Kanun’un 7/4. maddesi kapsamı dışında kalan dava yönünden anılan değişikliğin uygulama…” olanağının bulunmadığı açıklamasına yer verilmiş; sigortalılık başlangıç tarihinin tespitine ilişkin davalardaki yetkili mahkemenin belirlenmesi konusunda ise aynı Dairenin yerleşik içtihatlarında, “…5510 sayılı Kanun’da, bu Kanunun uygulanmasından doğan uyuşmazlıklarda hangi yer mahkemesinin yetkili olduğu konusunda açıklık olmaması nedeniyle, yetkili mahkemenin, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun yetkiye ilişkin genel hükümleri gözetilerek belirlenmesi gerekmektedir. Nitekim 5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu’nun 15. maddesinde “bu kanunda açıklık bulunmayan durumlarda Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu hükümlerinin uygulanacağı” hükmü öngörülmüştür. Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 14. maddesinde “Bir şubenin işlemlerinden doğan davalarda, o şubenin bulunduğu yer mahkemesi de yetkilidir” hükmü düzenlenmiştir.

Diğer taraftan iş davalarının en kısa sürede sonuçlandırılması yasa hükmü gereği olup, konuya sosyal güvenlik açısından da bakıldığında yetkiye ilişkin genel usul kurallarının katı biçimde uygulanması, bu hukuk dalının amacı ile de bağdaştırılamaz. Kural olarak dar gelirli durumda bulunan sigortalının haklarını teslimde zorlaştırıcı değil, yasaların olanak verdiği ölçüde olabildiğince kolaylaştırıcı olunmalıdır… bir günlük çalıştığının tespiti talep etmiş olduğu davada uyuşmazlığa konu işlemlerin yürütüleceği SGK Başkanlığı şubesinin bulunduğu yer veya Sosyal Güvenlik Kurumu merkezinin bulunduğu yer mahkemelerinden birinde dava açma imkânı…” (Yargıtay 10. Hukuk Dairesi, 24.11.2015 tarih, 2015/18921 E, 2015/20389 K.) bulunduğu bilgisine yer verilmiştir.

Dava dilekçesi ekinde sunulan 22.09.2016 tarihli SGK Muğla İl Müdürlüğü yazısı içeriğinden de anlaşıldığı üzere, davacının 09.09.1987 tarihinde davalı işyerine sigortalı işe giriş mevcut ise de söz konusu işyerinin ilgili yıla ait dönem bordrosunda davacının ismi olmaması nedeniyle 1987 yılına ait sigortalı çalışmasının bulunmadığının bildirildiği ve eldeki davanın açılmasına neden olan işlemin, SGK Muğla İl Müdürlüğü tarafından gerçekleştirildiği dikkate alındığında; yukarıdaki açıklamalar ışığında davanın esasına girilerek, toplanacak kanıtlar değerlendirilmek suretiyle hüküm kurulması gerektiği halde, yetkisizlik kararı verilmiş olması usul ve yasaya aykırı bulunduğundan; aleyhine istinaf kanun yoluna başvurulan kararın, esası incelenmeksizin kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine duruşma yapılmaksızın HMK 353/1-(a)-3. maddesi uyarınca karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm fıkrası oluşturulmuştur.

HÜKÜM: 1-) Muğla 1. Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi’nin kararının KALDIRILMASINA,

2- ) Davanın yeniden görülmesi için, dosyanın mahkemesine iadesine,

3- ) İstinaf Kanun yolu yargılama giderlerinin, ilk derece mahkemesi tarafından kurulacak esasa ilişkin hükümde gözetilmesine,dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 01.12.2017 tarihinde temyiz yolu kapalı ve kesin olmak üzere oybirliğiyle karar verildi.

One comment

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir